Punaise!
Tekst JosNijsten2009
Een vertaalprogramma beoordelen kan je doen als
volgt: voer in het Nederlands een mooie zin in van een twintigtal dagelijks
gebruikte woorden en vraag een geautomatiseerde vertaling naar bijvoorbeeld het
Frans. Voer het resultaat daarvan opnieuw in en vraag de vertaling naar het
Nederlands. Wat u dan te lezen krijgt heet "charabia". Als u
daarmee tevreden bent hebt u een goedkope oplossing gevonden voor de opvulling
van uw open ruimte maar u heeft nog steeds geen vertaling. Daarvoor is meer
nodig dan het omzetten van een woord in een andere taal. Er is een geheel, een
context, en er zit meer in dan na een eerste lezing blijkt. Wat tussen de
regels te lezen is, moet ook vertaald worden. Machines zijn daar nog lang niet
toe in staat. Ervaring en kennis van het onderwerp zijn de belangrijkste tools
en die zitten niet in de vertaalsoftware die het internet biedt. Punaise! heeft
die ervaring en de kennis van de materie.
Wat voorafging
Het begon in 1995 als onderdeel van het
hennepinformatiecentrum Eecoo Unlimited in Antwerpen. Om een overzicht te krijgen
van de situatie waarin hennep als gevolg van de heksenjacht terecht gekomen
was, werden de ambassades en consulaten van 122 landen aangeschreven. Zij
kregen vijf vragen voorgelegd over de hennepteelt en industriële toepassingen
in hun land. Tot mijn stomme verbazing kwam antwoord van meer dan de helft van
de ondervraagden. Een twintigtal onder hen slaagde er zelfs in een zinnig
antwoord te formuleren. Er zaten natuurlijk ook heel wat leugenaars tussen.
Marokko antwoordde bijvoorbeeld dat in het 'Royaume de Maroc' geen hennep
geteeld wordt… Anderen dreigden dan weer met gevangenisstraf omdat we
informeerden naar de teelt in hun land. Aan de onbeschofte antwoorden, zoals
die van het Vatikaan, worden geen woorden meer vuil gemaakt. Zij verdwijnen in
het archief, afdeling vergeetput. België behoorde tot de groep zonder antwoord
maar dat verbaasde niet.
De verkregen informatie
werd gerangschikt en aangevuld met nieuwe elementen. Vanaf 1995 versnelde in
heel Europa de informatiespreiding over cannabis/hennep. Websites schoten als
(legale) paddestoelen uit de grond.
Medisch gebruik
In Duitsland werd in
1997 de Associatie voor Cannabis als Medicijn (ACM) opgericht door Dr. Franjo
Grotenhermen. Het was toen al duidelijk dat Nederlandstalige zoekers heel wat
moeite moesten doen om informatie in hun moedertaal te vinden. De meeste Nederlandstalige
bedrijven vonden het zelfs niet nodig om zich in hun eigen taal voor te stellen
aan het internetpubliek. Informeren kon, maar dan wel in het Engels, Duits,
Frans of Spaans. Daarbij kwam dan nog dat het specifieke taalgebruik, de
technische, juridische, botanische en medische terminologie over hennep een
halve eeuw uit de (woorden)boeken geweerd werd en zoiets herstel je niet op
korte termijn.
Uit de ACM-Berichten werden stukken naar het
Nederlands vertaald die later in het boek Cannaclopedia (2001) terecht kwamen.
Dr. Grotenhermen bracht in die periode een internationaal team van
wetenschappers samen in de International Association for Cannabis as Medicine
(IACM) en vroeg me om de Nederlandstalige versie van de tweewekelijkse
IACM-Berichten te verzorgen, in totaal zo een tweehonderd artikels per jaar, nu
al bijna tien jaar lang.
Industrieel gebruik
Vanaf begin jaren 1990 kenden
ook de industriële toepassingen een heropleving. De textiel- en papierproductie
uit hennepvezel leek op een doorbraak af te stevenen maar de petrochemische
industrie stak daar een politiek stokje voor. Een chemisch procédé kan namelijk
gebrevetteerd worden, een plant niet. En dan gaan de petrochemische
woekerwinsten natuurlijk in rook op. Om de positieve evolutie van hennep als
grondstof af te remmen, werden in Nederland de initiatiefnemers van industriële
teelten gecriminaliseerd. In Vlaanderen gebeurde helemaal niets en in tien jaar
is daar geen verandering in gekomen. Natuurverenigingen als Greenpeace
laten hennep nog steeds voor wat het volgens de petrochemische industrie was en
is: the devil's weed. Ondertussen blijven ze de mensen wel bestoken met
oeverloos geëmmer over CO2-uitstoot, smogalarm, fijn stof, grof stof,
kankerstof, sigarettenrook en koolstoffilters. Dweilen met de kraan open wordt
soppen met open sluizen. En wie meesopt krijgt subsidie, wie hennept krijgt
straf.
Informatief vertalen
Het heeft veel mensen
er niet van weerhouden te blijven zoeken naar informatie, die informatie te
vertalen en te verspreiden. De website Cannaclopedia.be
werd verder uitgebouwd, aangevuld, verbeterd, de vertalingen geperfectioneerd.
In tien jaar
psychoactiviteit heeft Cannaclopedia een behoorlijke naambekendheid verworven,
zowel wat betreft de inhoud als de kwaliteit van de vertalingen. Vertalen is
immers in de eerste plaats de tekst begrijpen en als het over cannabis/hennep
gaat, dan is kennis van de materie een absolute noodzaak. Het is niet bij
vertalen naar het Nederlands gebleven. In 2002 kwam de vraag om een Franstalige
redactie samen te stellen voor Soft Secrets. Met Michka en Meve als
redactionele spilfiguren werd de Franse editie een gegeerd collectors item.
Meve is als redactricevertaalster bij Cannaclopedia actief gebleven. Michka is
eeuwige vriendin geworden.
Samengevat
Door onze gezamenlijke talenkennis en kennis van
de materie zijn we perfect in staat om hoogkwalitatieve vertalingen te leveren:
Uit het Frans, Engels,
Duits en Spaans naar het Nederlands;
Uit het Nederlands,
Engels, Duits en Spaans naar het Frans;
We zijn op zoek naar
een Engelstalige persoon die als tweede taal het Frans of het Nederlands
beheerst. Belangrijk is een goede kennis van de eigen taal.
Andere talen kunnen nog
in overweging genomen worden. Bedoeling is uiteindelijk tot een taalvaardige en
veelzijdige ploeg te komen.
Interesse? Neem contact
op met info@cannaclopedia.be.
Punaise (foto Meve)