IACM-Berichten februari 2008
(Vertaling JosNijsten voor IACM -
©opyleft)
Wetenschap: THC effectief tegen
hardnekkige misselijkheid bij een patiënt die een maagbypassoperatie onderging
Californische
artsen stelden een gevallenrapport voor van een 31-jarige vrouw met een lange
voorgeschiedenis van zwaarlijvigheid bij wie een maagbypass uitgevoerd werd om
de voedselopname te verminderen. In de weken na de operatie ontwikkelde zij
ernstige misselijkheid en kon zij noch vloeistoffen, noch voedsel binnenhouden
en werd zij zeven keer opnieuw in het ziekenhuis opgenomen. Verschillende
braakwerende middelen werden uitgeprobeerd, inclusief een serotonine
antagonist, maar die brachten slechts een beperkte verlichting. Uiteindelijk
vroeg de patiënte om de maagbypass ongedaan te maken. Als laatste uitweg werd
orale THC voorgeschreven met een maximum van 15 mg per dag. Zij merkte een
belangrijke verbetering op van de symptomen binnen één tot twee dagen en kon de
medicatie goed verdragen. Haar gemoedsgesteldheid en energiepeil verbeterden
snel en zij begon voedsel en drank via de mond beter te verdragen. Zij
gebruikte THC gedurende minder dan vier weken.
Maagbypassoperaties maken de maag kleiner en zorgen voor
een overbrugging van een deel van de dunne darm. De patiënten voelen zich
sneller verzadigd waardoor minder voedsel opgenomen wordt. Een deel van de
dunne darm overbruggen betekent ook minder opname van calorieën wat leidt tot
gewichtsverlies. Misselijkheid is een goedgedocumenteerde postoperatieve
complicatie bij dergelijke operaties die doorgaans goed behandeld kan worden
met standaardmedicatie maar soms ook zonder effect blijft. De onderzoekers
merkten op dat "THC een rol kan spelen in de behandeling van deze ernstige
en aftakelende postoperatieve complicatie."
(Bron: Merriman AR, Oliak DA. Use of
medical marijuana for treatment of severe intractable nausea after laparoscopic
Roux-en-Y gastric bypass surgery: case report. Surg Obes Relat Dis 2008 Jan 26 [Elektronische
publicatie voorafgaand aan de gedrukte versie])
VS: Werkgevers mogen volgens de
staatswetgeving werknemers ontslaan die cannabis medisch gebruiken, oordeelde
het Californische Hooggerechtshof
Het Hooggerechtshof van Californië
oordeelde op 24 januari dat werkgevers gerechtigd zijn om werknemers te
ontslaan die positief getest worden als gevolg van het medisch gebruik van
cannabis. De rechtszaak betrof Gary Ross, een voormalig mecanicien bij de luchtmacht,
die een rugletsel opliep bij een val van een vliegtuigvleugel in 1983. In 1999
schreef een arts hem, overeenkomstig de wetgeving voor medische cannabis, de
drug voor om de pijn te verlichten.
Twee jaar nadat hij begon met het
gebruik van de drug werd Mr. Ross ontslagen als systeembeheerder bij een
telecombedrijf na een positieve drugtest. Ross stapte naar de rechter om aan te
klagen dat zijn ontslag strijdig was met de staatswet die bescherming biedt
tegen onterecht ontslag en discriminatie op grond van lichamelijke
ongeschiktheid, maar het Hooggerechtshof van de staat verwierp dat argument.
"De Compassionate Use Act sluit noch het mogelijke misbruik van marihuana uit, noch
het wettelijk belang van de werkgever te weten of een werknemer de drug
gebruikt," schreef rechter Kathryn M. Werdegar in haar vonnis.
(Bron: New York Times van 25 januari 2008)
Wetenschap: Diabetes
In een persbericht meldde GW Pharmaceuticals dat zij
veelbelovende resultaten geboekt hebben in zowel pre-klinisch farmacologisch
onderzoek als in een Phase I studie van een nieuwe potentiële
cannabinoïdenbehandeling voor type 2 diabetes en gerelateerde metabolische
stoornissen. De natuurlijke cannabinoïde delta-9-tetrahydrocannabivarin (THCV),
die zich in eerder onderzoek gedroeg als een antagonist voor de CB1 receptor,
had positieve effecten op hormonen zoals insuline in diermodellen van diabetes
en werd goed verdragen door gezonde personen. Het bedrijf kondigde het begin
aan van een Phase II onderzoek in 2008 voor type 2 diabetes patiënten.
(Bron: Persbericht van GW Pharmaceuticals van
22 januari 2008)
Wetenschap: Interactie van anandamide en
2-AG
Italiaanse onderzoekers deden een verrassende ontdekking.
De endocannabinoïde anandamide verhinderde de stofwisseling van een andere
endocannabinoïde, 2-arachidonoylglycerol (2-AG), door activering van de
vanilloïde-1 receptor. Deze werking werd waargenomen in een hersengebied dat
het striatum genoemd wordt. Er zal meer onderzoek nodig zijn om uit te maken
wat de relevantie is van een dergelijke interactie tussen endocannabinoïden.
(Bron: Maccarrone M, et al. Nat
Neurosci 2008;11(2):152-9)
Wetenschap: Glaucoom
Wetenschappers uit Virginia, VS, toonden aan dat locale
toediening van de synthetische cannabinoïde WIN55,212-2 in de ogen van ratten
de verhoogde inwendige oogboldruk kon verlichten bij deze dieren. De werking
kwam grotendeels tot stand via de CB1 receptor. Er werden geen systemische
effecten op de bloedsomloop waargenomen.
(Bron: Oltmanns MH, et al. J Ocul Pharmacol
Ther 2008 Jan 17 [Elektronische publicatie
Wetenschap: ADHD en posttraumatische
stressstoornissen
Californische onderzoekers constateerden
een verband tussen varianten van het gen dat de cannabinoïde-1 receptor codeert
en het risico op Attention Deficit Hyperactivity Disorder (ADHD) en
posttraumatische stressstoornissen.
(Bron: Lu AT, et al. Am J Med Genet B
Neuropsychiatr Genet 2008 Jan 22 [Elektronische publicatie voorafgaand aan de
gedrukte versie])
Wetenschap: Longemfyseem
Onderzoekers van de Monash Universiteit in Melbourne,
Australië, rapporteerden over een reeks van tien patiënten met blaasvormig
emfyseem in de bovenste en de centrale zones van de long. Allen waren
regelmatige cannabis- en tabakrokers. De redenen voor de doktersconsultatie
waren kortademigheid (n = 4), pneumothorax (n = 4) en borstinfectie (n = 2). De
auteurs merkten op dat bij de personen die cannabis rookten deze pathologische
veranderingen bij jongere leeftijd voorkwamen (ongeveer 20 jaar eerder) dan bij
tabakrokers.
(Bron: Hii SW, et al. Respirology
2008;13(1):122-7)
Finland: Ministerie
van gezondheid werkt aan een richtlijn voor medisch gebruik van cannabis
Het Ministerie van sociale zaken en
gezondheid wil een richtlijn uitbrengen over het medisch gebruik van cannabis.
Iets meer dan een jaar geleden gaf het Nationaal Geneesmiddelenagentschap voor
het eerst een speciale toelating voor medische cannabis aan een man die leed
aan chronische pijn ten gevolge van een rugletsel. Het agentschap had eerst de
aanvraag verworpen voor het gebruik van cannabis op voorschrift van een
Nederlandse arts.
De patiënt ging in beroep tegen de beslissing bij zijn
regionale burgerlijke rechtbank die het eerste vonnis verwierp.
De beslissing van de rechtbank dwong
ook het Ministerie van sociale zaken en gezondheid de wetgeving te
verduidelijken. Verwacht wordt dat over enkele maanden wijzigingen zullen
worden aangebracht om het voorschrijven van cannabis mogelijk te maken.
Voorschriften voor medisch gebruik van
cannabis zullen ook na de wetswijziging steeds een vergunning vereisen van het
Nationaal Geneesmiddelenagentschap
Het rapport is beschikbaar op: http://yle.fi/news/id77759.html
(Bron: YLE News van 17 december 2007)
VS: De grootste Amerikaanse
artsenvereniging roept op tot herkwalificatie van cannabis en bescherming van
patiënten die het middel gebruiken overeenkomstig de staatswetten
De grootste artsenvereniging, het
American College of Physicians (ACP), roept de federale overheid op om de ban
op cannabis als medicijn te versoepelen en werk te maken van onderzoek naar de
therapeutische waarde ervan. De organisatie die 124.000 leden telt, roept in
een dertien bladzijden lange standpuntenlijst de overheid op om cannabis te
schrappen van de Klasse 1 lijst voor verdovende middelen, een classificatie die
cannabis deelt met illegale drugs zoals heroïne en LSD. De verdovende middelen
die onder Klasse 1 vallen hebben geen medicinale waarden en een hoog
misbruikpotentieel.
Het dossier van het ACP omvat onder
meer volgende vijf standpunten:
"Standpunt 1: Het ACP
steunt programma's en financiering van een nauwgezette wetenschappelijke
evaluatie van de mogelijke therapeutische voordelen van medische marihuana en
de publicatie van die bevindingen. (...)
Standpunt 2: Het ACP moedigt systemen aan voor het rookloze gebruik
van THC waarvan de therapeutische waarde werd aangetoond.
Standpunt 3: Het ACP steunt het actuele procédé om cannabis te
bekomen van de overheid voor onderzoeksdoeleinden.
Standpunt 4: Het ACP eist de herziening van de status van cannabis
als Klasse I op de lijst van verboden middelen en een nieuwe klassering in een
meer toepasselijke groep waarbij rekening gehouden wordt met het
wetenschappelijk bewijsmateriaal aangaande de veiligheid van marihuana en zijn
efficiënte werking in bepaalde klinische omstandigheden.
Standpunt 5: Het ACP steunt ten volle uitzonderingsmaatregelen om
artsen, die in overeenstemming met de staatswetten medische marihuana
voorschrijven of leveren, te beschermen tegen strafvervolging door de staat,
tegen administratieve aanhoudingen en professionele schorsingen zoals het verlies
van toelatingen of vergunningen. Evenzo eist het ACP bescherming van patiënten,
die in overeenstemming met de staatswetten medische marihuana gebruiken, tegen
strafrechtelijke of burgerlijke aanklachten."
Het dossier is beschikbaar op de
website van het American College of Physicians op:
http://www.acponline.org/acp_news/medmarinews.htm
(Bron: Los Angeles Times van 14 februari 2008,
website van de ACP)
VS: Oregon en Nevada
Volgens krantenberichtgeving hebben momenteel in Oregon
16.000 patiënten en in Nevada 900 patiënten de toelating om cannabis te
gebruiken voor medische doeleinden in overeenstemming met de staatswetten.
(Bronnen: Oregonian van 4 februari 2008,
Nevada Appeal van 4 februari 2008)
Groot-Brittannië: Symposium
Op 10 maart 2008 zal in Londen een
gezamenlijk symposium gehouden worden door de Academie voor Farmaceutische
Wetenschap en de Britse Koninklijke Farmaceutische Vereniging onder de titel
"Cannabinoid Medicines". Meer informatie op: http://www.rpsgb.org/worldofpharmacy/events.
(Bron: Persoonlijke communicatie)
Wetenschap: Waarneming
Onderzoekers van de universiteit van Toronto, Canada, bestudeerden
het waarnemingsvermogen in een groep van 140 patiënten met multiple sclerose,
onder wie tien actuele cannabisgebruikers. Cannabisgebruikers presteerden
beduidend slechter in een snelheidstest van informatieverwerking, een
geheugentest en in het behouden van aandacht, de zogenaamde Symbol Digit
Modalities Test (SDMT). De onderzoekers stellen meer onderzoek voor om te
verduidelijken of cannabisgebruik voor de slechtere prestaties verantwoordelijk
is.
(Bron: Ghaffar O, et al. Neurology 2008, Feb 13
[elektronische publicatie voorafgaand aan de gedrukte versie])
Wetenschap: Duur van cannabisgebruik
Duitse wetenschappers onderzochten de
duur van cannabisgebruik, misbruik en afhankelijkheid over een periode van tien
jaar bij 3.021 personen tussen 14 en 24 jaar bij de aanvang. In hun studie, die
in maart zal gepubliceerd worden, had ongeveer een derde van de groep (34,2
procent) minstens één keer cannabis gebruikt en 46,3 procent van degenen die
meer dan vijf keer cannabis gebruikt hadden bij de aanvang van de studie,
meldden dat zij tien jaar later ook cannabis gebruikten.
(Bron: Perkonigg A, et al. Addiction
2008;103(3):439-449)
Wetenschap: Allergie
Spaanse wetenschappers onderzochten
allergie voor cannabisbladeren. Zij stelden vast dat personen met een allergie
tegen tomaten een hoog risico lopen ook allergisch te zijn voor
cannabisbladeren.
(Bron: de Larramendi CH, et al. Int
Arch Allergy Immunol 2008;146(3):195-202)
Wetenschap: Allergie
Onderzoekers van de universiteit van Florence, Italië,
bestudeerden de werking van een synthetische cannabinoïde (CP55,940), die zich
zoals THC bindt aan zowel de CB1 als de CB2 receptor, bij allergische astma in
dieren. Astmatische symptomen bij cavia's die allergisch waren tegen een
bepaald eiwit (ovalbumin), verbeterden in belangrijke mate als zij de
cannabinoïde toegediend kregen voor de blootstelling aan de allergie
verwekkende stof.
(Bron: Giannini L, et al. J Cell Mol Med. 2008
Feb 4 [Elektronische publicatie voorafgaand aan de gedrukte versie])
Wetenschap: Periodontosis
Nieuw-Zeelandse wetenschappers
onderzochten of het roken van cannabis een risicofactor betekent zoals dat voor
het roken van tabak het geval is. Gegevens van een prospectief onderzoek met
1.015 deelnemers die gevolgd werden vanaf hun geboorte in 1972 en 1973 tot hun
volwassenheid (de zogenaamde Dunedin geboortegroep). De groep die het meest aan
cannabis blootgesteld werd had tweemaal zoveel kans om tekenen van periodontosis te
vertonen.
(Bron: Thomson WM, et al. JAMA
2008;299(5):525-31.)
Wetenschap: Hyperactiviteit
Nieuw-Zeelandse onderzoekers bestudeerden het verband
tussen ADHD bij volwassenen en cannabisgebruik in een prospectief onderzoek met
1.265 kinderen die thans 25 jaar oud zijn (de zogenaamde Christchurch
geboortegroep). Cannabisgebruik op 25-jarige leeftijd werd in belangrijke mate
in verband gebracht met een verhoging van de zelfgerapporteerde ADHD symptomen
bij volwassenen van dezelfde leeftijdsgroep.
(Bron: Fergusson DM and Boden JM. Drug Alcohol Depend. 2008 Jan 31
[Elektronische publicatie voorafgaand aan de gedrukte versie])
Wetenschap: Vervette lever
Volgens Franse onderzoekers werd dagelijks
cannabisgebruik geassocieerd met een verhoogd risico op vervette lever bij
hepatitis C patiënten. Er namen in totaal ook 315 patiënten met onbehandelde
hepatitis C die een leverbiopsie ondergingen deel aan het onderzoek. Dagelijks
cannabisgebruik was een onafhankelijk element dat het risico op vervette lever
verdubbelde in vergelijking met occasioneel gebruik en niet gebruik van
cannabis.
(Bron: Hézode C, et al. Gastroenterology
2008;134(2):432-9.)
Wetenschap: Longkanker
In een onderzoek met 79 longkankerpatiënten, uitgevoerd
door wetenschappers van het Medisch Onderzoeksinstituut van Nieuw-Zeeland, werd
zwaar cannabisgebruik geassocieerd met een zesvoudige toename van longkanker.
Het onderzoek is een van de kleinste in zijn soort. Het grootste onderzoek tot
dusver werd uitgevoerd in de Verenigde Staten en wees geen verhoogd risico uit
op longkanker bij cannabisrokers.
(Bron: Aldington S, et al. Eur Respir J
2008;31(2):280-6.)
Wetenschap: Zwangerschap
In een prospectieve studie met 648 kinderen namen
onderzoekers van de universiteit van Pittsburg een prestatievermindering waar
in een intelligentietest (Intelligentieschaal van Stanford-Binet) bij de
kinderen op een leeftijd van 6 jaar als hun moeder dagelijks cannabis gebruikte
tijdens de zwangerschap.
(Bron: Goldschmidt L, et al. J Am Acad Child Adolesc Psychiatry. 2008 Jan 22 [Elektronische publicatie
voorafgaand aan de gedrukte versie])
Links bijkomende info
IACM
– http://www.cannabis-med.org
2-arachidonoylglycerol
(2-AG) - http://www.axxora.com/cannabinoid_receptors-related_products-ALX-340-036/opfa.1.1.ALX-340-036.1566.4.1.html
Glaucoom
- http://nl.wikipedia.org/wiki/Glaucoom
ADHD
- http://nl.wikipedia.org/wiki/ADHD
Medical
Marijuana Oregon - http://www.oregon.gov/DHS/ph/ommp/
Medical
Marijuana Nevada - http://www.safeaccessnow.org/article.php?list=type&type=196
SDMT - http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/16139470
Forum hepatitis C - http://www.nomercy.nl/forum/viewtopic.php?t=878&sid=7f9db5a572cd8b83a8808d76086f3b17